Sıradaki Milyar Dolarlık Kripto Sansasyonu: NFT

TWEET THIS

Daha önce duymadıysanız, an meselesi! Kulak kabartın!

İnterneti kasıp kavururan ve blockchain teknolojisi için en iyi kullanım alanlarından biri NFT’ ler.

İster dijital spor kartları olsun, ister dijital sanat eserleri olsun, NFT’ler yükselen değerler oldu. Sadece Şubat ayında, Amerikan doları cinsindeki toplam hacmini ikiye katladı. Peki niş piyasalar ya da dünyaca ünlü müzayede evi Christie’s gibi yerlerde servete mal olan bu dijital varlıklar ne?

Nedir NFT?

NFT, non-fungible token, yani değiştirilemez jeton teriminin kısaltması. Bir blok zincirinde bulunan değiştirilemez bir jeton ve bir varlığın sahipliği işaretidir. Örneğin, bir konser bileti, konser salonundaki bir koltuğa sahip olmanın işaretidir. Bitcoin, Bitcoin'in temel değerine sahip olma unvanıdır. Jeton blok zincirinde depolanan dijital bir varlıktır. Blok zinciri şeffaf olduğundan, hangi jetonun sahibinin kim olduğunu görmek herkes için kolaydır. “Fungible” terimi, kolayca değiştirilebilen bir varlığı ifade eder. Mesela dolar değiştirilebilen bir varlıktır, bana bir mal karşılığında 1 dolar verebilirsiniz ve sonra ben o 1 doları başka bir hizmet veya mal alımı için kullanabilirim yani değiştirebilirim. Komşunuz pasta yapmak için sizden yarım kilo şeker alıp, birkaç gün sonra marketten aldığı aynı miktar şekeri size geri verdiğinde şekerin aynı şeker olmaması değişimine engel değildir.

En önemli kullanım alanı sanat eserleri. Sanat eserleri blok zincirinde milyonlarca dolara (veya bu durumda bir blok zinciri yerel para birimi olan Ethereum’a) satılıyor.

Örnekler çok, ancak şimdiye kadarki en ünlü NFT sanatçısı, Nifty Gateway'de 21 adet sanat eserini toplam 3,5 milyon dolara ilk satan Beeple oldu. Daha sonra başyapıtı "HER GÜN: İLK 5000 GÜN" adlı eserini Christie’s’de 6,5 milyon dolara sattı. Beeple aslında, daha önce Charleston South Carolina'dan bir grafik tasarımcı olan Mike Winkelmann.

Bu pazarlarda değiştirilebilen tek şey sanat eserleri değil. NFT alanındaki hacmin çoğunluğu dijital spor ticaret kartlarından gelmeye başladı. Aslında, basketbol hayranları NBA En İyi Atış (NBA Top Shot) kartları ticareti için şimdiden 230 milyon dolar harcadı. Bu kartlar, spor için belirli klasik anları temsil ediyor ve her birinin yalnızca sınırlı bir miktarı var. Bu kartların sahipliği ve bulunabilirliğinin kısıtlılığı Ethereum blok zinciri tarafından güvence altına alınıyor. Son zamanlarda, çok nadir bir Lebron James görüntüsü kartı 200.000 $ 'a satıldı.

İnsanlar neden NFT’lere para harcıyor?

Hemen herkes Beeple’ın sanat eserini ya da Lebron’un önemli anlarını kaydedebilir, sadece “resmi kaydet”’e basmasınız yeterli. Alıcıların peşinde olduğu şey ise sanat eserinin kendisi değil, sahiplik belgesi. Alıcıları bu açıdan sahip oldukları en değerli eserleri müzelerde sergileyen sanat koleksiyoncularına benzetebiliriz. NFT sanat koleksiyoncularına internet üzerinde en sevdikleri artistleri desteklemek için bir yöntem sunuyor.

Özellikle karantina döneminde, dijital ortamda da sanat satın almaya karar vermemiz sürpriz değil. Dahası, Decentraland gibi bazı platformlar kullanıcılarının dijital dünyada arazi ya da mülk satın almalarına olanak sunuyor. İnternetin niş sektörlerinden olmasına rağmen, son 6 ayda NFT’ler oldukça yaygın hale geldi. NFT’lerle ilgili ilk deneyler 2013-2014’e kadar uzanırken, piyasa 2021 yılında belli bir olgunluğa ve popülariteye ulaşmış durumda.

Bununla birlikte, NFT piyasasıyla ilgili bazı sorunlar devam ediyor. Değişimin ana para birimi ve pazar yerlerinin kurulduğu ağ Ethereum olduğundan, işlem ücretleri çok yüksek. Mevcut pazar liderleri Rarible veya OpenSea gibi platformlarda, her işlemin (NFT'nin oluşturulması, teklifler, mülkiyetin devredilmesi) kullanıcılara büyük meblağlara mal olmasıyla kalmıyor aynı zamanda Ethereum ağının korkunç karbon ayak izi yaratmasına yol açıyor. Ancak umut var. Ethereum 2022'nin başlarında mimarisini çok daha çevre dostu olacak şekilde değiştirmeyi planladığını açıkladı. Bazı pazarlar da bu sınırlamalara teknik çözümler buldu. Drops.is, NFT'lerle alıp satmanın ötesinde çok daha fazlasını yapmanıza olanak tanıyan yeni bir proje. Kullanıcıların NFT'nizi teminat olarak kullanarak NFT oluşturmasına, teklif vermesine, hisse almasına, kredi almasına olanak tanıyor. Aynı zamanda Polygon ağı üzerine inşa ederek bir Katman2 çözümü kullanıyor ve bu işlemlerin maliyetlerini (platformun kendisi tarafından ödenen) birkaç sente düşürüyor ve önemli çevresel maliyetleri de azaltıyor.

NFT devriminin en heyecan verici kısmı, dijital sanatlarda uzmanlaşmış sanatçıların nihayet çalışmalarının karşılığını alacak olması. Şimdiye kadar, dijital sanatın doğası ve sonsuz tekrarlanabilirliği nedeniyle sanatçıların kreasyonlarından para kazanması çok zordu. Artık sanatçıların gerçek hayranları, herhangi bir kişi veya platform aracılığına gerek kalmadan onları doğrudan destekleyebilecek. Popüler sanatçılar da bu trendi yakalamış gibi görünüyor. Grammy ödüllü Kings of Leon, son albümlerini NFT olarak çıkardı. Aynı zamanda müziği, dijital sanat eserlerini ve hatta sınırlı sayıda plağın sahipliğini temsil eden NFT'leri yayınlayan Grimes, Lindsay Lohan ve hatta Soulja Boy de bu trendin bir parçası oldu.

NFT'lerden para kazanabilenler sadece sanatçılar mı? Futbol takas kartı platformu Sorare, 2020-2021 Kylian Mbappé kartının 65.000 dolara satıldığını açıkladı. Evde sıkışıp kalan spor hayranlarından para kazanmak, bu platformlar için son derece karlı hale geldi. Bu da oyun devi Ubisoft'un dikkatini çekti ve gelecek projeler için Sorare ile ortaklık kurmaya karar verdi.

NFT'ler, son kripto çılgınlığının en taze ürünü. Sanat ve spor dünyasının ünlüleri de onları keşfetmeye başladıkça daha popüler hale gelecek ve çok yakında önemli bir dijital pazardan daha aktif olarak yararlanacağız…

Kaynak: https://www.entrepreneur.com/article/366648